O projekcie

​

Halny – podstępny, zwodniczo ciepły, huraganowy. Ekscytuje, niepokoi, budzi tęsknotę za nie wiadomo czym, wiedzie do szaleństwa i zwiastuje zmiany. Ten niezwykły wiatr stał się tytułowym bohaterem kompozycji Alka Nowaka, w której współczesny język muzyczny spotyka się z tradycją muzyczną Podhala.

​

Halny to koncert na klawesyn i trio góralskie (dwoje skrzypiec lub gęśli oraz bas), którego materiał muzyczny został zaczerpnięty ze zbioru Muzyka Skalnego Podhala Krzysztofa Trebuni-Tutki. Znalezione w nim melodie, a przede wszystkim partie tradycyjnego akompaniamentu – sekund i basu – tworzą podstawową tkankę całej kompozycji.

​

Jak podkreśla sam Alek Nowak, utwór jest w całości opracowaniem istniejącego materiału, w ścisłym sensie bliższym „układance” niż autorskiej kreacji. Kompozytor świadomie oddaje w ten sposób pierwszeństwo muzycznej tradycji Podhala, której bogactwo, piękno i nieoczywistość poznał dzięki Krzysztofowi Trebuni-Tutce.

​

Halny wyrasta zatem z fascynacji tradycyjną muzyką góralską i jej wewnętrzną strukturą. W centrum zainteresowania kompozytora znalazły się zarówno charakterystyczne melodie, jak i towarzyszące im wzory akompaniamentu, które stały się tworzywem nowego dzieła koncertowego.

​

Prawykonanie utworu odbyło się 24 października 2026 roku w Studiu Koncertowym Polskiego Radia im. Witolda Lutosławskiego.

​

Twórca i wykonawcy

 

Alek Nowak – kompozytor

​

Alek Nowak (ur. 1979) należy do cenionych polskich kompozytorów współczesnych. Jego muzykę wyróżniają emocjonalna głębia, wyczucie dramaturgii oraz wyrafinowana orkiestracja. W swojej twórczości dąży do syntezy klasycznej tradycji ze współczesnym językiem muzycznym, łącząc klarowność formy z nowoczesnym podejściem do barwy, faktury i narracji.

​

Szczególne miejsce w jego kompozycjach zajmują zagadnienia struktury, rytmu i znaczenia, a także niejednoznaczności języka, niedoskonałości pamięci oraz złożoności komunikacji. Charakterystyczna dla jego muzyki intensywność ekspresji sąsiaduje z momentami liryzmu.

​

Jest autorem kilkunastu oper i dramatów muzycznych, powstających najczęściej we współpracy ze współczesnymi pisarzami, wśród których znaleźli się Georgi Gospodinov, Orhan Pamuk, Radek Rak, Olga Tokarczuk, Szczepan Twardoch i Marcin Wicha. Jego dorobek obejmuje również kilkadziesiąt utworów instrumentalnych i wokalno-instrumentalnych – od kompozycji solowych i kameralnych po dzieła symfoniczne.

​

Za swoją twórczość otrzymał liczne wyróżnienia, w tym Paszport „Polityki” (2018), nagrodę Koryfeusz Muzyki Polskiej (2021), O!lśnienia (2021), Nagrodę Związku Kompozytorów Polskich (2021) oraz Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2023). W 2024 roku był nominowany do Nagrody im. Kazimierza Kutza.

​

Gośka Isphording – klawesyn

​

Gośka Isphording (PL/NL) jest klawesynistką specjalizującą się w muzyce współczesnej i eksperymentalnej. Mieszkając w Holandii, aktywnie promuje polską twórczość kompozytorską na arenie międzynarodowej. Ważną częścią jej działalności jest poszerzanie repertuaru klawesynowego poprzez bliską współpracę z kompozytorami i poszukiwanie nowych możliwości brzmieniowych instrumentu.

​

Z myślą o artystce powstało blisko 200 utworów solowych i kameralnych, w tym pięć koncertów klawesynowych autorstwa Hanny Kulenty, Roderika de Mana, Andrzeja Kwiecińskiego, Grażyny Pstrokońskiej-Nawratil i Evana Johnsona.

​

Jako solistka występowała na najważniejszych festiwalach muzyki współczesnej, takich jak Warszawska Jesień, Huddersfield Contemporary Music Festival, Holland Festival, Music Biennale Zagreb, Gaudeamus Muziekweek, November Music oraz Ruhrtriennale.

​

W latach 2011–2015 pełniła funkcję dyrektorki artystycznej Prix Annelie de Man – międzynarodowego festiwalu i konkursu dla klawesynistów i kompozytorów w Amsterdamie. Współpracuje z zespołami Asko|Schönberg (obecnie Het Muziek), United Instruments of Lucilin i Insomnio Ensemble, a także jest członkinią londyńskiego The Riot Ensemble.

​

Posiada tytuł doktora sztuki i prowadzi klasę współczesnych technik gry na klawesynie w Konserwatorium w Amsterdamie. Wcześniej kształciła się pod kierunkiem Elżbiety Chojnackiej i Annelie de Man. Dzięki swojej działalności koncertowej, pedagogicznej i zaangażowaniu w tworzenie nowego repertuaru konsekwentnie poszerza artystyczne możliwości klawesynu, ukazując jego wszechstronność we współczesnej muzyce.

​

Krzysztof Trebunia-Tutka – muzyk, twórca i znawca tradycji Podhala

​

Krzysztof Trebunia-Tutka jest architektem, muzykiem, dyplomowanym nauczycielem muzyki góralskiej, flecistą, konferansjerem, jurorem i laureatem konkursów muzyki ludowej i folkowej. Jest również autorem tekstów i muzyki inspirowanej tradycją.

​

Założyciel i lider rodzinnego zespołu Trebunie-Tutki, pierwszej profesjonalnej grupy polish world music, wielokrotnie notowanej na World Music Chart Europe. Zespół specjalizuje się w muzyce inspirowanej kulturą górali karpackich i koncertował niemal w całej Europie, a także w Azji i Ameryce Północnej.

​

Krzysztof Trebunia-Tutka pielęgnuje również tradycyjną muzykę Podhala jako skrzypek-prymista Kapeli Rodzinnej Trebuniów-Tutków oraz Kapeli „Śleboda”. Jest autorem trzytomowego podręcznika Muzyka Skalnego Podhala (PWM, 2021), stanowiącego źródło materiału muzycznego wykorzystanego przez Alka Nowaka w koncercie Halny.

Specjalizuje się w grze na tradycyjnych instrumentach pasterskich. Poprzez liczne projekty muzyczne, festiwale, wykłady, prelekcje i warsztaty popularyzuje bogactwo muzyki górali polskich, prezentując również charakterystyczne instrumentarium regionu: róg, trombitę, piszczałki, fujary, dwojnicę, kozę podhalańską i złóbcoki.

​

Za swoją działalność został uhonorowany licznymi wyróżnieniami, wśród których znajdują się odznaka „Zasłużony dla Kultury Polskiej” (2013), Brązowy Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2014), Złoty Krzyż Małopolski (2015), Oskar Kultury Tradycyjnej – Gold Star (2018) oraz tytuł „Ambasadora Ziem Górskich” (2020). Otrzymał również odznakę CIOFF – Międzynarodowej Rady Stowarzyszeń Folklorystycznych i Festiwali.

​

Kapela Krzysztofa Trebuni-Tutki „Śleboda”

​

Kapela Góralska „Śleboda” prezentuje tradycyjne melodie górali podhalańskich. Jej założycielem i prymistą jest Krzysztof Trebunia-Tutka – multiinstrumentalista, wielokrotnie nagradzany w ogólnopolskich i międzynarodowych konkursach muzyki tradycyjnej. Kapelę współtworzą jego dorosłe dzieci, Anna i Jan, kontynuujące rodzinne tradycje muzyczne.

​

Anna Trebunia-Tutka jest absolwentką Akademii Muzycznej w Katowicach, gdzie studiowała grę na skrzypcach w klasie Adama Mokrusa. Jest również laureatką ogólnopolskich i międzynarodowych konkursów muzyki tradycyjnej.

​

Jan Trebunia-Tutka ukończył Liceum im. Antoniego Kenara w Zakopanem na wydziale lutnictwa. Zdobywał czołowe miejsca w ogólnopolskich konkursach muzyki tradycyjnej.

​

W dorobku członków kapeli znajduje się udział w nagraniach albumów Kolędowanie w górach i Góralskie dzieci kolędują, a także etno-yassowej płyty Zbójnickie Krzysztofa Trebuni-Tutki i Tymona Tymańskiego.